Рефераты, курсовые работы, дипломы. Макроэкономика, экономическая теория, политэкономия. Break Event Point



Страница:
1


Uniwersytet

Lуdzki

referat

temat:

BREAK

EVEN POINT

wykonawca:

ekonomia III r.

Inwestycje

i Nieruchomo'sci

Lуd'z,

1996

PODSTAWOWE DEFINICJE

Jak wynika z

bada'n nad przeplywami pieneznymi (CASH

FLOW) przychody z

dzialalno'sci podstawowej, ktуre stanowia

rуznice pomiedzy przychodami i kosztami

wplywaja w zasadniczy sposуb na plynno's'c

finansowa, w konsekwencji za's na wielko's'c

zysku netto.

Nie wiemy jednak

czy relacja pomiedzy przychodami i kosztami jest oplacalna

(efektywna) i bezpieczna dla dalszej dzialalno'sci

gospodarczej? Aby na tak postawione pytania odpowiedzie'c,

posluzmy sie analiza progu rentowno'sci.

Wykorzystamy tu

nastepujace definicje:

Przychody

ze sprzedazy i uslug w danym przedziale czasu.

Koszty

zmiene to jest warto's'c kosztуw wynikajacych z

prowadzenia dzialalno'sci gospodarczej. Sa to naogуl

koszty materialуw i paliwa, energii, wynagrodze'n

wraz z obciazeniami.

Nadwyzka

przychodуw nad kosztami zmiennymi (NPKZ).

Koszty

stale, ponoszone przez przemysl niezaleznie od

procesуw produkcyjnych i uslugowych.

Prуg

rentowno'sci - BEP.

Margines

bezpiecze'nstwa.

Analiza progu

rentowno'sci wykorzystana zostanie do wyznaczenia takiej warto'sci

sprzedazy i jej kosztуw, przy ktуrych

przedsiebiorstwa uzyskuja zerowy dochуd. To znaczy,

ze nie ma ani zysku ani straty. Prуg rentowno'sci w %

pozwoli obliczy'c tzw. margines bezpiecze'nstwa. Im wyzszy

jest poziom MB, tym

korzystniejsza jest sytuacja gospodarcza przedsiebiorstw. Jezeli

warto's'c sprzedazy i uslug zbliza sie do

warto'sci BEP, oznacza'c to bedzie pogarszanie sie

sytacji ekonomicznej.

Im wyzsza

bedzie kwota nadwyzki sprzedazy nad kosztami

zmiennymi, tym korzystniejsza bedzie sytuacja finansowa,

poniewaz zwieksza sie zdolno's'c do

generowania zysku. Zmiana BEP moze by'c spowodowana

zwiekszeniem sprzedazy lub cen jednostkowych, przy stalych

lub nizszych kosztach.

ANALIZA

PROGU RENTOWNO'SCI

Z obliczonych progu

rentowno'sci i marginesu bezpiecze'nstwa wynika:

Warto's'c

realizowanej sprzedazy przynosi NPKZ, co pozwala w pelni

pokry'c koszty stale ponoszone przez przedsiebiorstwa.

Gdyby realizowana sprzedaz nie wystarczyla na pokrycie

kosztуw zmiennych, wtedy kazda kolejna spredana

jednostka towaru i uslugi powodowa'c moze powiekszenie

juz poniesionej straty.

Im

wyzsza jest kwota nadwyzki sprzedazy nad kosztami

zmiennymi, tym korzystniejsza jest sytuacja finansowa badanych

przedsiebiorstw. Im wyzszy jest procentowy udzial NPKZ w

wielko'sci sprzedazy, tym korzystniejsze itnieja

mozliwo'sci rozwojowe, poniewaz zwiekszaja sie

strumienie finansowe wplywajace do kasy.

Dodatnia

warto's'c NPKZ, lecz ujemny dochуd z dzialalno'sci

operacyjnej, wskazywa'c moze na konieczno's'c

interwencji w dziedzinie kosztуw wlasnych w krуtkim

okresie czasu i zmiany sposobu angazowania kosztуw

zmiennych w dluzszym okresie czasu. Wtedy nalezy

podejmowa'c decyzje dotyczace zwiekszania cen i /lub

sprzedazy, pod warunkiem, ze zmiany te zostana

zaakceptowane przez rynek.

Analizyjac

wielko's'c wska'znika NPKZ nalezy zauwazy'c,

iz badane przedsiebiorstwa w pelni pokrywaja

ponoszone koszty zmienne.

Podobne

tendencje mozemy zauwazy'c analizujac BEP. Pokazuje on

jaka powinna by'c warto's'c sprzedazy, aby przy

niezmienionych proporcjach ekonomiczno-finansowych przedsiebiorstwo

osiagnelo zerowy dochуd. BEP wyrazony w %

pokazuje omawiane wielko'sci liczbowo w odmienny sposуb.

Informuje jaki poziom sprzedazy wystarczyl by na

osiagniecie zerowego dochodu.

Bezpo'srednio

z procentowo ujetym wska'znikiem BEP zwiazany jest

margines bezpiecze'nstwa, ktуry pokazuje, o ile

przedsiebiorstwa moga zmniejszy'c przychody (skale

dzialalno'sci), aby osiagna'c zerowy dochуd.

KLASYCZNA

MIKROEKONOMICZNA DEFINICJA PROGU RENTOWNO'SCI

LMC -

krzywa dlugookresowych kosztуw ko'ncowych,

LAC

- krzywa przecietnych dlugookresowych kosztуw.

Dlugookresowa

krzywa podazy przedsiebiorstwa, czyli linia obrazujaca

zwiazek miedzy ilo'scia dostarczanej produkcji a

cena w dlugim okresie, jest cze'scia krzywej

LMC polozona naprawo od punktu C, ktуre

odpowiada cenie P3. Przy kazdej cenie nizszej od P3

przedsiebiorstwo

nie potrafi znale'z'c takiego poziomu produkcji, przy ktуrym

cena pokrywalaby LAC. Przy cenie P3 przedsiebiorstwo

wytwarzaloby produkcje o rozmiarach Q3 i po oplaceniu

wszystkich kosztуw ekonomicznych - osiagneloby

dokladnie swуj prуg rentowno'sci (ang.

break-even point), czyli nie mialoby ani zyskуw, ani

strat; wyzyskiwaloby jedynie zyski normalne.

PRУG

RENTOWNO'SCI I JEGO PRZYDATNO'S'C W PRAKTYCE

Analiza progu

rentowno'sci stanowi pomocny instrument zarzadzania

przedsiebiorstwem w gospodarstwie rynkowym. Obejmuje ona badanie

tzw. punktu wyrуwnania, w ktуrym realizowane przychody

ze sprzedazy dokladnie pokrywaja poniesione koszty.

Przedsiebiorstwo nie osiaga wуwczas zysku, ale tez

nie ponosi straty. Rentowno's'c sprzedazy jest rуwna

zero, co oznacza, ze

firma osiagnela prуg rentowno'sci.

Metoda analizy

progu rentowno'sci opiera sie na podziale kosztуw na

stale i zmienne. Stwarza to pewne ograniczenie wykorzystania jej

w przedsiebiorstwach, prowadzacych rachunek kosztуw

opartych na innych zasadach. Pomimo to, jest ona coraz

powszechniej stosowana.

Prуg

rentowno'sci moze by'c wyrazony ilo'sciowo lub

warto'sciowo. Moze on ponadto informowa'c jaka

cze's'c zdolno'sci produkcyjnych (lub przewidywanego

popytu) trzeba wykorzysta'c, aby ponoszone koszty zrуwnowazy'c

przychodami ze sprzedazy. Do wyznaczenia progu rentowno'sci

mozemy zastosowa'c odpowiednie rуwnania matematycane

lub posluzy'c sie metoda graficzna. W

obu przypadkach przyjmujemy nastepujace zalozenia

upraszczajace:

- warto's'c

produkcji w badanym okresie jest rуwna warto'sci

sprzedazy,

- koszty

produkcji sa funkcja wielko'sci produkcji,

- stale

koszty produkcji sa jednakowe dla kazdej wielko'sci

produkcji,

- jednostkowe

koszty zmienne sa stale i wskutek tego calkowite

koszty zmienne produkcji zmieniaja sie proporcjonalnie do

wielko'sci produkcji,

- jednostkowe

ceny sprzedazy poszczegуlnych wyrobуw nie ulegaja

zmianie z uplywem czasu i nie zmieniaja sie wraz ze

zmiana skali produkcji w calym badanym okresie; warto's'c

sprzedazy jest wiec funkcja liniowa jednostkowej

ceny sprzedazy i ilo'sci sprzedanych wyrobуw,

- poziom

jednostkowych kosztуw zmiennych i stalych kosztуw

produkcji pozostaje niezmieniony w calym badanym okresie.

PRУG

RENTOWNO'SCI PRZY PRODUKCJI JEDNOASORTYMENTOWEJ

W pierwszej

kolejno'sci zbadamy prуg rentowno'sci przedsiebiorstwa

produkujacego jedno dobro. Na poziom tego progu rentowno'sci

wplywaja wуwczas nastepujace czynniki:

- wielko's'c

produkcji (sprzedazy),

- cena wyrobu,

- jednostkowe koszty zmienne,

- stale

koszty produkcji.

Znajac

poziom tych czynnikуw mozemy obliczy'c warto's'c

sprzedazy wedlug rуwnania:

gdzie:

S-warto's'c

sprzedazy

P-ilo's'c

sprzedanych wyrobуw

c-jednostkowa

cena sprzedazy

poziom kosztуw

calkowitych wedlug rуwnania:

,

gdzie:

Kc-calkowite

koszty produkcji

Ks-stale

koszty produkcji

kz- jednostkowe koszty zmienne

Prуg

rentowno'sci znajduje sie w punkcie, w ktуrym warto'sc

sprzedazy jest rуwna poziomowi kosztуw

calkowitych, a wiec:

S

= Kc

BEP - prуg

rentowno'sci w wyrazeniu ilo'sciowym, prуg

rentowno'sci w ujeciu warto'sciowym:

jako stopie'n

wykorzystania zdolno'sci produkcyjnych (stopie'n zaspokajania

indywidualnego popytu):

gdzie :

Pm - maksymalna

ilo's'c sprzedanych wyrobуw okre'slona na

podstawie zdolno'sci produkcyjnej lub prognozy popytu.

Na odstawie

rуwna'n warto'sci sprzedazy oraz kosztуw

calkowitych mozliwe jest graficzne wyznaczenie BEP:

Schemat

ten obrazuje ilo'sciowy i warto'sciowy prуg

rentowno'sci. Pozwala on rуwniez oceni'c jaka

cze's'c zdolno'sci produkcyjnej nalezy

wykorzysta'c dla osiagniecia progu rentowno'sci.

Porуwnanie krzywej warto'sci sprzedazy i kosztуw

calkowitych umozliwia ustalenie przewidywanego poziomu

zysku, w zalezno'sci od zrealizowanej wielko'sci

sprzedazy. Przy pelnym wykorzystaniu zdolno'sci

produkcyjnych zysk ten wyniesie:

gdzie:

Zm - poziom

zysku przy pelnym wykorzystaniu zdolno'sci produkcujnych

(lub pelnym zaspokojeniu przewidywanego popytu).

PRУG

RENTOWNO'SCI PRZY PRODUKCJI WIELOASORTYMENTOWEJ

W praktyce

wiekszo'sc przedsiebiorstw produkuje kilka lub

kilkadziesiat wyrobуw. Analiza progu rentowno'sci w

tym przypadku jest utrudniona. Zaprezentowane dotychczas

prawidlowo'sci pozostaja nadal aktualne, lecz zachodzi

konieczno's'c uwzglednienia dodatkowego czynnika, jakim

jest struktura

asortymentowa produkcji (sprzedazy). Rуwnania przyjmuja

postacie:

rуwnanie

warto'sci sprzedazy

gdzie:

S - warto's'c

sprzedazy

- liczba sprzedawanych wyrobуw i-tego

asortymentu

-

jednostkowa cena sprzedazy i-tego asortymentu

i = 1,...,m -

ilo's'c wytwarzanych asortymentуw wyrobуw

rуwnanie

kosztуw calkowitych

gdzie:

- jednostkowe koszty zmienne i-tego asortymentu

Prуg

rentowno'sci odzwierciedla warto's'c sprzedazy,

gwarantujaca pokrycie poniesionych kosztуw:

O ile w przypadku produkcji jednoasortymentowej

prуg rentowno'sci byl punktem, o tyle przy produkcji

wielu rуznych wyrobуw jest on zbiorem punktуw.

Zrуwnowazenie warto'sci sprzedazy i kosztуw

mozna osiagna'c przy wielu rуznych

kombinacjach struktury asortymentowej.

Pewnym uproszczeniem dalszej

analizy moze by'c przyjecie zalozenia, w my'sl

ktуrego udial lacznych kosztуw zmiennych

w jej warto'sci jest staly i z gуry okre'slony.

Warto'sciowy prуg rentowno'sci mozemy wуwczas

ustali'c na podstawie rуwnania:

Sluzy

ono glуwnie do oceny progu rentowno'sci

przeprowadzonej ex post. Znana jest rzeczywi'scie zrealizowana

struktura asortymentowa produkcji, co umozliwia ustalenie

relacji kosztуw zmiennych i warto'sci sprzedazy.

Wykorzystanie tej relacji w analizie ex ante jest malo

przydatne. Kazda zmiana struktury asortymentowej moze

zmieni'c jej poziom.

Najprostszym

przykladem produkcji wieloasortymentowej jest produkcja dwуch

wyrobуw. Rуwnanie progu rentowno'sci przyjmuje

posta'c:

gdzie:

- liczba sprzedanych wyrobуw 1 i 2

- jednostkowa

cena sprzedazy wyrobуw 1 i2

- jednostkowe koszty zmiene wyrobуw 1 i 2

Po odpowiednim

przeksztalceniu uzyskamy nastepujace rуwnanie:

Otzymamy rуwnanie

prostej. Rozwiazaniem tego rуwnania bebzie kazdy

punkt znajdujacy sie na tej prostej. Poniewaz badany

przypadek dotyczy liczby produkowanych wyrobуw, nalezy

przyja'c zalozenie, ze

.

Rozwiazaniem rуwnania bedzie odcinek.

PRZYKLADYPrzyklad

1.Sposуb

obliczania progu rentowno'sci przy produkcji jednoasortymentowej.

Przedsiebiorstwo

produkuje jeden wyrуb. Koszty jednostkowe zmienne wynosza

440 tys. zl/szt. Przewiduje sie, ze przy cenie 580

tys. zl/szt. efektywny popyt wyniesie 24 tys.szt. w ciagu

roku. Stale koszty funkcjonowania przedsiebiorstwa wynosza

1330 mln zl rocznie.

Prуg

rentowno'sci przedsiebiorstwa wynosi:

tys.zl,

Pelne

zaspokojenie popytu na wyroby produkowane przez przedsiebiorstwo

przyniesie mu zysk w wysoko'sci:

tys.

zl.

Obliczenie progu

rentowno'sci stwarza szerokie mozliwo'sci dalszej

analizy. Obejmuje ona ocene ksztaltowania sie

rentowno'sci w przypadku zmian poszczegуlnych

czynnikуw. Szczegуlne znaczenie ma przy tym zbadanie:

- jaki spadek

popytu na produkowane wyroby moze doprowadzi'c do utraty

rentowno'sci,

- jakie sa

mozliwo'sci zwiekszania zysku.

Przedsiebiorstwo

funkcjonujace w gospodarce rynkowej narazone jest na

niebezpiecze'nstwo spadku sprzedazy na skutek zmiany

warunkуw rynkowych. Stad celowe jest ustalanie wska'znika

bezpiecze'nstwa, obrazujacego wrazliwo's'c

przedsiebiorstwa na spadek popytu.

Wb = 0 - oznacza,

ze



Страница:
1


Скачать одним файлом в текстовом формате
Ваши комментарии, уточнения:
нет